Punjabi Solved Unseen Paragraph, Comprehension Passage Exercise on the Topic "Nashiyan Di Burai – ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਬੁਰਾਈ" for Class 8, 9, 10, 11 and 12 Students CBSE, PSEB Examination.

ਅਣਡਿੱਠਾ ਪੈਰਾ (Unseen Passage) 
Nashiyan Di Burai – ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਬੁਰਾਈ

 (ਲਗਭਗ 500 ਸ਼ਬਦ)

ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮਾਜ ਦੀ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ, ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਨਸ਼ੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਰਾਬ, ਤੰਬਾਕੂ, ਸਿਗਰਟ, ਬੀੜੀ, ਗੁਟਕਾ, ਭੰਗ, ਅਫ਼ੀਮ, ਚਿੱਟਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥ। ਕਈ ਲੋਕ ਜਿਗਿਆਸਾ, ਦੋਸਤਾਂ ਦੇ ਦਬਾਅ, ਤਣਾਅ ਜਾਂ ਗਲਤ ਸੰਗਤ ਕਾਰਨ ਨਸ਼ਿਆਂ ਵੱਲ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਇਹ ਆਦਤ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਲਤ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਸਿਹਤ ਉੱਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਨਸ਼ੇ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤਾਕਤ ਘਟਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਮੀ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਲਤ ਕਾਰਨ ਦਿਲ, ਫੇਫੜੇ, ਜਿਗਰ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਈ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਇਹ ਲਤ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਅਕਤੀ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਉੱਤੇ ਵੀ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਨਸ਼ੇੜੀ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੀ ਕਮਾਈ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਨਸ਼ਿਆਂ ਉੱਤੇ ਖਰਚ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਝਗੜੇ, ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਅਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਲਤ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਚੋਰੀ, ਲੁੱਟ-ਖਸੁੱਟ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਪਰਾਧਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਸ਼ੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਅਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਨੌਜਵਾਨ ਵਰਗ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਨੌਜਵਾਨ ਫੈਸ਼ਨ, ਦਿਖਾਵੇ ਜਾਂ ਸਾਥੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਤੋਂ ਭਟਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਨਸ਼ਿਆਂ ਕਾਰਨ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਨੌਜਵਾਨ ਸ਼ਕਤੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ।

ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ, ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਯਤਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਉੱਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡਾਂ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸੇਵਾ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਲਵੇ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ, ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਅਤੇ ਨਸ਼ਾ-ਮੁਕਤ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

 ਪ੍ਰਸ਼ਨ-ਉੱਤਰ

 1. ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ?

ਉੱਤਰ:

ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ, ਪਰਿਵਾਰ, ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ।

 2. ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕੋਈ ਚਾਰ ਉਦਾਹਰਨ ਲਿਖੋ।

ਉੱਤਰ:

ਸ਼ਰਾਬ, ਤੰਬਾਕੂ, ਅਫ਼ੀਮ ਅਤੇ ਚਿੱਟਾ।

 3. ਲੋਕ ਨਸ਼ਿਆਂ ਵੱਲ ਕਿਉਂ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ?

ਉੱਤਰ:

ਜਿਗਿਆਸਾ, ਦੋਸਤਾਂ ਦੇ ਦਬਾਅ, ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਗਲਤ ਸੰਗਤ ਕਾਰਨ।

 4. ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਸਿਹਤ ਉੱਤੇ ਕੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ?

ਉੱਤਰ:

ਨਸ਼ੇ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਈ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੇ ਹਨ।

 5. ਨਸ਼ਿਆਂ ਕਾਰਨ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹੜੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ?

ਉੱਤਰ:

ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀ, ਘਰੇਲੂ ਝਗੜੇ, ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਅਸ਼ਾਂਤੀ।

 6. ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਜ ਉੱਤੇ ਕੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ?

ਉੱਤਰ:

ਇਹ ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਅਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।

 7. ਨੌਜਵਾਨ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਿਉਂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?

ਉੱਤਰ:

ਫੈਸ਼ਨ, ਦਿਖਾਵੇ ਅਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ।

 8. ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੀ ਉਪਾਅ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ?

ਉੱਤਰ:

ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾਉਣਾ, ਚੰਗੀ ਸੰਗਤ, ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨਾ।

 9. ਪੈਰੇ ਲਈ ਢੁੱਕਵਾਂ ਸਿਰਲੇਖ ਲਿਖੋ।

ਉੱਤਰ:

"ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਬੁਰਾਈ – ਨੌਜਵਾਨੀ ਲਈ ਖਤਰਾ"

 10. ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਲਿਖੋ:

| ਸ਼ਬਦ     | ਅਰਥ            |

| -------- | -------------- |

| ਜਿਗਿਆਸਾ  | ਜਾਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ   |

| ਲਤ       | ਆਦਤ            |

| ਆਰਥਿਕ    | ਧਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ |

| ਜਾਗਰੂਕਤਾ | ਚੇਤਨਾ          |

 11. ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਸ਼ਬਦ ਲਿਖੋ:

| ਸ਼ਬਦ    | ਵਿਰੋਧੀ |

| ------- | ------ |

| ਗੰਭੀਰ   | ਸਧਾਰਨ  |

| ਨੁਕਸਾਨ  | ਲਾਭ    |

| ਕਮਜ਼ੋਰ  | ਤਾਕਤਵਰ |

| ਅਸ਼ਾਂਤੀ | ਸ਼ਾਂਤੀ |

 12. ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਵਾਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋ:

(ਕ) ਨਸ਼ਾ:

ਨਸ਼ਾ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

(ਖ) ਸਿਹਤ:

ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਧਨ ਹੈ।

(ਗ) ਜਾਗਰੂਕਤਾ:

ਨਸ਼ਿਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

(ਘ) ਨੌਜਵਾਨ:

ਨੌਜਵਾਨ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਤਾਕਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

 ਬਹੁ-ਵਿਕਲਪੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ (MCQs)

 13. ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਿਸ ਉੱਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ?

(ਕ) ਵਾਤਾਵਰਣ

(ਖ) ਸਿਹਤ

(ਗ) ਖੇਤੀਬਾੜੀ

(ਘ) ਉਦਯੋਗ

ਉੱਤਰ: (ਖ) ਸਿਹਤ

 14. ਨਸ਼ਿਆਂ ਕਾਰਨ ਕਿਹੜੀ ਸਮੱਸਿਆ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?

(ਕ) ਅਪਰਾਧ

(ਖ) ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ

(ਗ) ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ

(ਘ) ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ

ਉੱਤਰ: (ਕ) ਅਪਰਾਧ

 15. ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ?

(ਕ) ਜਾਗਰੂਕਤਾ

(ਖ) ਆਲਸ

(ਗ) ਲਾਪਰਵਾਹੀ

(ਘ) ਦਿਖਾਵਾ

ਉੱਤਰ: (ਕ) ਜਾਗਰੂਕਤਾ

 ਵਿਆਕਰਨ ਅਧਾਰਿਤ ਪ੍ਰਸ਼ਨ

 16. ਪੈਰੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਦੋ ਨਾਂਵ (Nouns) ਲਿਖੋ।

ਉੱਤਰ:

1. ਸਮਾਜ

2. ਪਰਿਵਾਰ

 17. ਪੈਰੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਦੋ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਣ (Adjectives) ਲਿਖੋ।

ਉੱਤਰ:

1. ਗੰਭੀਰ

2. ਸਿਹਤਮੰਦ

 18. ਪੈਰੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਦੋ ਕਿਰਿਆਵਾਂ (Verbs) ਲਿਖੋ।

ਉੱਤਰ:

1. ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ

2. ਵਧਾਉਂਦੇ

 ਕੁੱਲ ਅੰਕ: 20 (CBSE/PSEB Pattern)